DruštvoKuršumlijaPoslednje VestiŽitorađa

Pastorci države

Evo zašto se broj stanovnika procentualno najviše smanjio u Kuršumliji a najmanje u Žitorađi. Država se nije mnogo “mešala”

Izdvajamo:
  • Država nije ništa učinila da spreči iseljavanje iz Toplice zato danas opština Podujevo na Kosovu ima više stanovnika nego ceo Toplički okrug

Toplički okrug (Prokuplje, Kuršumlija, Blace, Žitorađa) je relativno mali prostor ali postoji razlika među opštinama u više segmenata. Pošto se mi projektom “Vreme je za bebe” bavimo smanjenjem broja stanovnika istražili smo kolika je razlika među opštinama Topličkog okruga po tom pitanju i zašto.

Naime, najveće iseljavanje u poslednjih 70 godina je iz opštine Kuršumlija. Broj stanovnika se od 1953. godine do danas u ovoj opštini smanjio sa 39.000 na 17.000, dok je u opštini Žitorađa sa 22.000 na 15.000. Prokuplje sa 62.000 na 40.000 a Blace sa 24.000 na 10.000 stanovnika.

Na smanjenje broja stanovnika na nekom prostoru utiče mnogo faktora. Što se tiče Topličkog okruga možemo da tvrdimo da je najviše uticala geografija. Naime, stanovništvo se najviše smanjivalo u selima i to u planinskim, koja su dosta udaljena od opštinskih centara, dok se broj stanovnika u gradovima do devedesetih godina povećavao a od tada uglavnom stagnira.

Toplički okrug se nalazi između malog i Velikog jastrepca na severu, Kopaonika na zapadu, Radana, Sokolovice, Vidojevice i Pasjače na jugu i jugozapadu i doline Južne Morave na istoku.

Stanovništvo u planinskim selima se uglavnom bavilo stočarstvom dok su stanovnici  ravnijih predela  bili vredni zemljoradnici.

Zbog teških uslova za život u planinskim predelima i bez mnogo izbora za ostvarivanje prihoda ta sela su se praznila. Najviše takvih sela je u opštini Kuršumlija. Država nije mnogo vodila računa da im obezbedi bolje uslove za život, posebno se nisu gradili putevi, jedino je bilo dosta škola, skoro u svakom selu. Industrijalizacija je ispraznila ta sela jer je u fabrici bilo lakše i bolje se zarađivalo. Potpuno je drugačija situacija na teritoriji opštine Žitorađa. Kuće su uglavmom grupisane a sela nisu mnogo udaljena pa je bilo mnogo lakše povezati ih dobrim putevima. Kao ilustacija ove tvrdnje je činjenica da je put za Lukovsku Banju asfaltiran tek pre desetak godina i to jedan deo grebanim asfaltom, dok sva sela u opštini Žitorađa odavno imaju asfalt. Drugo, plodno zemljište u opštini Žitorađa omogućavalo je mnogo bolje prihode na selu. Poslednjih decenija dobar deo stanovništa u ovoj opštini se bavi povrtarstvom. Mnogo rade ali i solidno zarađuju, više nego što su plate u fabrikama, pa stanovništvo ne odlazi u gradove, Drugo, selima oko Žitrađe su veoma blizu Prokuplje i Niš, pa mogu brzo da stignu do tih centara dok meštani nekih sela u opštini Kuršumlija su udaljeni i 45 kilometara do opštinskog centra a još nemaju ni pristojan put. Zbog svega ovoga geografija je glavni uzrok pražnjenja pojedinih sela.

Takvu situaciju može da promeni proizvodnja jagodičastog voća koje veoma dobro uspeva u planinskim selima ali nestabilna otkupna cena demorališe mlade da se ozbiljnije pozabave ovom proizvodnjom već to rade uglavnom kao dodatnu delatnost-jedna noga u selu druga u gradu.

Ovakav način života neće povećati broj stanovnika u Topličkom okrugu već samo sveobuhvatne mere koje mora da donese i sprovede država u saradnji sa lokalnim samoupravama.

(M. Đorđević)

Ovaj  tekst je objavljen u okviru projekta “Vreme je za bebe” koji realizuju Topličke vesti

„Ovaj projekat je sufinansiran iz Budžeta Republike Srbije – Ministarstva kulture i informisanja. Stavovi izneti u podržanom medijskom projektu nužno ne izražavaju stavove organa koji je dodelio sredstva”.

 

95% LikesVS
5% Dislikes
Više

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena.

Ovu web lokaciju štiti Google reCAPTCHA - Politika privatnostii - Uslovi korišćenja zaštite


Pre slanja komentara molimo Vas da pročitate sledeća pravila: Komentari koji sadrže psovke, uvredljive, vulgarne, preteće, rasističke ili šovinističke poruke neće biti objavljeni. Molimo posetioce Toplicke Vesti online portala da se prilikom pisanja komentara pridržavaju pravopisnih pravila. Strogo je zabranjeno lažno predstavljanje, tj. ostavljanje lažnih podataka u poljima za slanje komentara. Komentari koji su napisani velikim slovima neće biti odobreni. Redakcija Topličke Vesti online portala ima pravo da ne odobri komentare koji su uvredljivi, koji pozivaju na rasnu i etničku mržnju i ne doprinose normalnoj komunikaciji između posetioca ovog portala. Mišljenja iznešena u komentarima su privatno mišljenje autora komentara i ne odražavaju stavove redakcije Topličkih Vesti online portala. Redakciji Topličkih Vesti se možete obratiti na: komentar@toplickevesti.com.

Pogledajte rakođe
Close
Back to top button