BlaceKulturaKuršumlijaPoslednje VestiProkupljeŽitorađa

Portret topličke kulture

PROKUPLJE- Ustanove kulture u Topličkom okrugu rade shodno uslovima koje imaju. Pevačko društvo „ Jug Bogdan“, osnovano 1894. godine u Prokuplju, na inicijativu i trud varoškog apotekara Đorđa Brzakovića i prote Ilije Mihailovića, prva je organizovana družina, dok je prva kulturna institucija u Toplici knjižnica u Žitnom potoku, koju su 1895. godine osnovali seoski učitelji Ignjat Marinković i Hranislav Savković. Veliki zamah u razvoju kulturnih delatnosti dala je Prokupačka gimnazija, otvorena 1908. godine, jer su iz nje proklijali koreni biblioteke, pozorišta, muzeja, orkestra, hora…

Dom kulture u Prokuplju

Danas u Prokuplju rade profesionalne ustanove kulture: Narodna biblioteka „ Rade Drainac“, sa književno-memorijalnom postavkom u čast ovoga pesnika. Zatim, Narodni muzej Toplice, sa Galerijom „ Boža Ilić“ i Spomen sobom „ Gvozdeni puk“, koji, osim stalnih postavki, često organizuje izložbe povodom značajnih datuma, po arheološkim istraživanjima je respektabilna kuća u širim okvirima, a tu je i Likovna kolonija „ Boža Ilić“.  Istorijski arhiv Toplice, koji obdelava  delatnost čije domete ne treba dovoditi u sumnju, po prirodi stvari, nije institucija koja izaziva veliko zanimanje javnosti i zasluženu medijsku pažnju. Dom kulture „ Radivoj Uvalić- Bata“, kao institucija koja svoje delovanje zasniva na amaterskom radu, a koji u svom sastavu ima pozorište, Kulturno umetničko i Književno društvo. Od manifestacija valja istaći „ Fedes“ i Ivanjdansku likovnu koloniju, a od značaja je izdavanje časopisa „ Tok“.

Dok Muzej, Arhiv i Dom kulture imaju relativno zadovoljavajući prostor, Biblioteka, već preko jednog veka, radi u podrumskim prostorijama koje su ispod svakog standarda za matičnu ustanovu u Topličkom okrugu. Uprkos tim nepovoljnim okolnostima, više od pola veka su prepoznatljivi po „ Drainčevim susretima pesnika“, kao i „ Lektirići ex yu festu“, u poslednjoj deceniji.

I kao što obično biva, sve počinje sa institucijom, a završava se sa pojedincem. Tako i u svim pobrojanim kućama, decenijama unazad, mnogobrojni kulturni poslenici, znani i neznani, zapamćeni i zaboravljeni, čine ono što se zove kulturni život grada. Zahvaljujući njima, i nekada i danas, ustanove uspevaju da svojim korisnicima izađu u susret i zadovolje njihove sve veće i ambicioznije apetite.

U ostalim opštinama Topličkog okruga, stanje je, uglavnom, isto ili slično. Kuršumlija se oslanja na Narodnu biblioteku, kao jedinu ustanovu, dok  neke pomake čine u Kancelariji za mlade i Gimnaziji, ali su ove akcije neredovne i kratkoga daha, a svi se nadaju da će se ostvariti decenijama željeni san- renoviranje Bioskopa u kome bi se nesumnjivi talenti iz raznih oblasti okupljali i kreirali programe. Ostaje žal da se „ Gitarijada“ ugasila nakon nekoliko veoma uspešnih godina.

U Blacu postoji Kulturni centar „ Drainac“ sa „ Teatrom 13“ i Kulturno umetničkim društvom i oni okupljaju zavidan broj amatera koji slavu Toplice pronose van Okruga, ponekad i van Srbije. U poslednje vreme, organizuju i Likovnu koloniju koja okuplja značajne umetnike sa Balkana. Nezaobilazni su i „ Dani šljive“, koji su, u programskom delu manifestacije ugostili značajna estradna imena.  Osoblje Biblioteke, osim što muku muči sa prostorom, pokazuje izvesnu želju i energiju, oslanjajući se na svoj dug prema najznamenitijem Blačaninu- Raki Draincu.

I u Žitorađi je jedina ustanova Biblioteka, koja, s vremena na vreme, organizuje delatNosti što zavređuju pažnju, u jednom periodu je bila aktivna Kancelarija za mlade, sa „ Master klas“ teatrom, dok u poslednje vreme sve više u žižu interesovanja dolazi Crkveni hor „ Biseri“. Treba reći da je ovaj kraj Toplice dao mnogo kulturnih delatnika, o kojima je svoja istraživanja objavio Mića Vulić, i sam jedan od pregalaca, što kao zaposleni, što kao penzioner.

I baš ta, neformalna sekcija kulture u Toplici, daje pečat zavičajnom kulturnom životu. Ne možemo da ne spomenemo Hor „ Sveti Prokopije“, Dramski studio Gimnazije, Film klub, KUD „ Toplica“, Udruženje ljubitelja umetnosti „ Filart“, i Varoško pozorište „ Histrion“, koje je, nakon nekoliko uspešnih godina, prestalo da postoji.

Kada su u pitanju vaninstitucionalni pojedinci, osim dokazanog i svetski priznatog akademskog vajara Dragana Drobnjaka, te velikog hroničara male varoši Tomislava Vl. Ristića, u Prokuplju obitava i u njemu stvara, u skromnoj i nenametljivoj tišini, umetnik evropskog formata- Slavko Vuković, Slavko Mali.

Hor Crkve Sveti Prokopije

Tekst je objavljen u okviru projekta „Vreme je za kulturu-Podržimo prave uzore koji realizuju Topličke vesti.

„Ovaj projekat je sufinansiran iz Budžeta Republike Srbije – Ministarstva kulture i informisanja. Stavovi izneti u podržanom medijskom projektu nužno ne izražavaju stavove organa koji je dodelio sredstva”.

100% LikesVS
0% Dislikes
Back to top button